۱۳۹۷/۰۶/۰۴

تشریح دستاوردهای سامانه سجام از زبان مدیرعامل سمات

مدیر عامل سمات گفت: سهامداران تنها یک بار مبلغ ۱۰ هزار تومان از طریق سامانه سجام پرداخت خواهند کرد که این رقم در مقایسه با هزینه های ارسال پیامک بانک ها رقم قابل توجهی نیست.

 به تازگی از طرف شرکت های کارگزاری به سهامداران پیامک هایی با این مضمون ارسال شده که در اسرع وقت در سامانه جامع اطلاعات مشتریان (سجام) ثبت نام کنید. در صورت عدم ثبت نام تا آذر 97 کلیه فعالیت های سهامداری شما معلق خواهد شد.

این پیامک ها شائبه هایی را در اذهان برخی از فعالان بازار سرمایه به وجود آورده که در زمانی که دولت نرخ مالیات فروش سهام را از نیم درصد به 0.1 درصد کاهش داده حالا سهامداران باید هزینه جدیدی را پرداخت کنند؟ آیا این سامانه هر ساله برای سهامداران هزینه دارد؟ در این میان برخی از افراد هم با وجود ثبت نام در این سامانه و پرداخت هزینه 10 هزار تومانی باز هم این پیامک را دریافت کرده اند. آیا باید مجددا نسبت به ثبت نام اقدام کنند و هزینه بیشتری بپردازند؟

در گفت و گو با مدیر عامل شرکت سپرده گذاری مرکزی به تمامی این پرسش ها و شائبه ها پاسخ می دهیم.

علت راه اندازی سجام چیست؟

مدیر عامل شرکت سپرده گذاری مرکزی در این گفت و گو درباره سامانه سجام توضیحاتی را ارائه کرد و گفت: در حال حاضر کلیه نهادهای مالی اعم از ناشران، تشکل های خود انتظام و تمامی ارکان بازار سرمایه مانند تامین سرمایه ها و بورس ها برای ارائه خدمات باید مشتری های خود را شناسایی کنند. در شرایط فعلی بدون راه اندازی سجام تمامی ارائه دهندگان خدمات یعنی نهادهای مالی که تعداد آن ها در مجموع به  1500 می رسد به صورت کجزا باید هر یک مشتری های خود را شناسایی کنند تا بتوانند خدمات مورد نظر را به آن ها ارائه اهند.

حسین فهیمی افزود: این نهادهای مالی مدارک و اطلاعات مورد نیاز را از مشتری های خود دریافت می کنند و سپس هویت آن ها را احراز می کنند. اما  این اطلاعات برای سایر نهادها قابل استفاده نیست و هر نهادی به صورت جداگانه برای دریافت اطلاعات و احراز هویت مشتریان خود اقدامات لازم را انجام می دهد.

او ادامه داد: در پروژه سجام مشتری تنها یکبار توسط سپرده گذاری شناسایی می شود که این اطلاعات جمع آوری و محرز شده برای کلیه نهادهای مالی قابل استفاده خواهد بود. ضمن اینکه در جمع آوری اطلاعات توسط سامانه سجام کپی مدارک حذف می شود. به این معنا که با توجه به اینکه راستی آزمایی به صورت آنلاین و از طریق مراجع معتبر  و قانونی مانند بانک مرکزی، ثبت و احوال و ثبت و اسناد انجام می شود نیازی به مدارک کاغذی و کپی آن ها نیست. افزون بر اینکه اطلاعات جمع آوری شده برای کلیه ارکان بازار قابل استفاده است.

فهیمی با تاکید بر اینکه در سجام پروسه دریافت اطلاعات به صورت الکترونیکی و غیرکاغذی است، اذعان داشت: احراز هویت مشتریان از طریق دفاتر پیشخوان صورت می گیرد و به زودی از طریق دفاتر منتخب کارگزاری ها نیز قابل انجام خواهد بود. به تعبیر دیگر سجام یگانه درگاه و ورودی بازار سرمایه است که افراد از طریق آن برای تمامی نهادها و ارکان بازار شناخته شده خواهند بود تا بتوانند خدمات مورد نظر را دریافت کنند.

او در ادامه به پیشرو بودن سامانه سجام اشاره کرد و گفت: این نخستین باری است که در کشورمان اطلاعات مشتریان به صورت جامع دریافت و شناسایی می شود. در واقع سجام اولین سامانه e-KYC در کشور است که در بازار سرمایه راه اندازی می شود و این فراگیری در بازار سرمایه قابلیت فراگیری به سایر بازارها را نیز خواهد داشت. باید گفت که KYC روشی معمول در دنیاست که جهت شناسایی مشتری استفاده می شود و e-KYC شیوه الکترونیک این روش است.

مدیر عامل سپرده گذاری مرکزی در ادامه این مصاحبه کلیه فعالان فعلی بازار سرمایه و افرادی که قصد دارند در آینده وارد بازار سرمایه شوند را مخاطب قرار داد و گفت: از کلیه فعالان بازار سرمایه می خواهیم که با ثبت نام در سامانه سجام ضمن دسترسی و استفاده از کلیه خدمات قابل ارائه از طریق این سامانه، این امکان را برای ما نیز فراهم کنند که سایر خدماتی که بدون وجود این سامانه قادر به ارائه آن ها نیستیم، را بتوانیم با کمک سامانه سجام ارائه دهیم مانند توزیع سود نقدی.

چرا سهامداران باید هزینه جمع آوری اطلاعات را بپردازند؟

اما در بخش دیگری از این گفت و گو یک پرسش مهم و اساسی را از مدیر عامل سپرده گذاری مرکزی پرسید که قطعا پرسش بسیاری از فعالان بازار سرمایه نیز هست. اینکه اصولا فلسفه تشکیل سپرده گذاری مرکزی جمع آوری همین اطلاعاتی است که گفته می شود در هر نهاد مالی به صورت پراکنده وجود دارد. هدف از تشکیل و راه اندازی سپرده گذاری مرکزی این بود که اطلاعات سهامداران به صورت یکپارچه و منظم جمع آوری شود اما حالا بابت مرتفع کردن نقایصی که در طی این سالها به وجود آمده از هر یک از سهامداران 10 هزار تومان دریافت می کند. این در حالی است که سپرده گذاری نیز مانند شرکت بورس، فرابورس، مدیریت فناوری اطلاعات و ... از کارمزدهای خرید و فروش سهامداران سهمی دارد.

فهیمی در پاسخ اینگونه گفت: در ابتدا باید توجه داشت که مبلغ 10 هزار تومان تنها یکبار از سهامداران اخذ خواهد شد که در مقایسه با هزینه های ارسال پیامک بانک ها که برای برخی از بانک ها هر 6 ماه و در خصوص برخی دیگر هر ساله از مشتری های بانک ها دریافت می شود، رقم قابل توجهی نیست.

او تاکید کرد: سامانه سجام به صورت جداگانه و برای اولین بار است که در سطح کشور طراحی شده و به مرحله اجرا در آمده و دارای هزینه های نرم افزاری، سخت افزاری و حتی هزینه های استعلام منحصر به خود است. وقتی درآمدهای حاصل از کارمزد و غیره پاسخگوی این هزینه ها نباشد باید از محل دیگری دریافت شود. برخی اعتقاد دارند که این هزینه ها باید از محل کارمزد های دریافتی تامین شود. اما افزایش کارمزدها به منزله دریافت هزینه معامله کنندگان از ثبت نام کنندگان است و به نوعی بی عدالتی محسوب می شود و از سوی دیگر با اصول و استانداردهای بورس دنیا مغایرت دارد.

وی افزود: استانداردهای روز دنیا بر این اصول استوار است که هزینه های معاملاتی را حتی الامکان کاهش دهند و اگر خدمات ارزش افزوده خدمات دیگری به مشتریان ارائه می شود هزینه آن به صورت مجزا و جداگانه گرفته شود تا معامله کنندگان هزینه های خدماتی دیگران را تحمل نکنند.

مدیر عامل سپرده گذاری مرکزی تاکید کرد: بنابراین برای اینکه بتوانم خدمات ارزش افزوده جدیدی که برنامه ریزی شده را ارائه کنیم و همچنین به منظور ایجاد یکپارچگی در بازار، سامانه سجام را راه اندازی کردیم و هزینه های یاد شده را که مبلغ ناچیزی است را از تک تک سرمایه گذاران دریافت خواهیم کرد تا این سامانه به مرور توسعه یافته و به صورت به روز نگه داری شود.

شفافیت در صورت های مالی سمات

او با اشاره به درآمدهای شرکت سپرده گذاری گفت: با توجه به اینکه شرکت سپرده گذاری مرکزی در فرابورس پذیرفته شده و ملزم به افشای اطلاعات است کلیه صورت های مالی شرکت در سامانه کدال در دسترس است و کلیه سهامداران و فعالان بازار سرمایه می توانند با مراجعه به آن ها از چگونگی و میزان درآمدهای ناشی از کارمزد و غیرکارمزد شرکت مطلع شوند.

مراحل ثبت نام چیست؟

در ادامه از فهیمی پرسیدیم که به گفته برخی از سهامداران ساکن شهرستان این  افراد در زمان ثبت نام در سامانه سجام در بخش احراز هویت با مشکل مواجه می شوند و در حقیقت پس از ثبت نام و پرداخت 10 هزار تومان احراز هویت نمی شوند. مشکل کجاست و چه باید کرد؟ او تصریح کرد: به طور  کلی ثبت نام در سجام شامل دو مرحله است. مرحله اول ثبت نام است که توسط سهامداران و با اعلام مشخصات درخواست شده انجام می شود که در همین مرحله نیز وجه مورد نظر از ثبت نام کننده دریافت می شود. مرحله بعدی توسط ما صورت می گیرد که شامل چک کردن و راستی آزمایی اطلاعات ارائه شده توسط ثبت نام کنندگان است.

او افزود: اگر اطلاعات صحیح باشد و هویت ثبت نام کننده احراز شود پیامک تائید و کد 10 رقمی برای او ارسال می شود. اما اگر اطلاعات تائید نشود پیامکی برای فرد ارسال خواهد شد که در آن نقص اطلاعات وارد شده اعلام خواهد شد و فرد باید نسبت به ویرایش آن اقدام کند تا کد 10 رقمی برای او نیز ارسال شود.

مدیر عامل سپرده گذاری مرکزی در ادامه به بخش پایانی ثبت نام و ارائه اطلاعات در سامانه سجام اشاره کرد و گفت: با توجه به اینکه ما باید ضمن درستی اطلاعات وارد شده از اینکه این اطلاعات توسط خود فرد ارائه شده، نیز اطمینان حاصل کنیم، لازم است تا هر فردی یکبار برای اتمام مرحله احراز هویت جهت ثبت نام در سامانه سجام مراجعه حضوری داشته باشد. فعلا فرد می تواند پس از دریافت کد 10 رقمی به دفاتر پیشخوان دولت مراجعه کند و در آنجا با ارائه امضا ثبت نام خود را در سامانه سجام به تکمیل برساند. اما به زودی علاوه بر دفاتر پیشخوان دولت در کل کشور می توانند به دفاتر منتخب کارگزاری ها که احتمالا طی 10 روز آینده اسامی آن ها اعلام خواهد شد، مراجعه نمایند.

در پایان از وی پرسیدیم که آیا بر اساس پیامک های ارسال شده توسط کارگزاری ها اگر فردی تا پایان آذر ماه نسبت به ثبت نام در سامانه سجام اقدام نکند کلیه فعالیت های سهامداری او معلق خواهد شد؟

وی تاکید کرد: بعد از مهلت مقرر شده و حتی تا همیشه سامانه سجام جهت ثبت نام سهامداران باز خواهد بود و اینگونه نیست که پس از مهلت مقرر بسته شود. اما اگر فردی در مهلت معین شده به هر دلیلی نسبت به ثبت نام اقدام نکرد به هر حال دیر یا زود ناچار است تا جهت دریافت کلیه خدمات سهامدارای نسبت به ثبت نام در سامانه سجام اقدام کند زیرا در غیر این صورت از برخی از خدماتی که برای افراد ثبت نام شده ارائه خواهد شد، بی نصیب خواهد ماند.

منبع : بورس 24